Juist in een sector die volledig draait om menselijk contact, organiseren we steeds meer afstand tussen gast en maker. QR-codes en bestelzuilen zijn daar het bekendste voorbeeld van. In food retail en bij restaurantconcepten die onder efficiencydruk naar zwarte cijfers ploeteren, schuift het contact met de gast steeds verder naar de achtergrond. Voor een sector die zijn bestaansrecht aan persoonlijke service ontleent, is dat een gevaar.
Het broodje smaakt vaak beter wanneer je de maker ziet. Achter de bestelzuil speelt zich ondertussen een vreemd toneelstuk af: mensen die, voor de menselijke touch, geautomatiseerde productieprocessen uitvoeren. Het resultaat is snelheid, maar zelden aandacht. Je bent best blij met het gemak van de bestelling, maar ergens tussen het gefotoshopte plaatje, het productieproces en je eigen trek ontstaat een cocktail van verwarring, teleurstelling en verspilde euro's.
Niet slecht voor een bijbaantje
Toch is het opvallend dat we hospitality steeds vaker proberen te organiseren als een efficient systeem, juist nu het economisch belang van de sector steeds duidelijker wordt. Sinds 2000 groeit het omzetaandeel van de totale voedselconsumptie in de hospitalitysector gestaag, van rond de 20 procent naar 30 procent sinds 2015. Na de coronadip zijn we sinds 2023 weer op het niveau van 2019, en zitten we in Nederland rond de 30 procent van alle voedselconsumptie, goed voor 23 miljard euro in 2025 en richting 24 miljard in 2026. Niet slecht voor een bijbaantje.
Een belangrijk aandeel in de rebound na corona komt door prijsstijgingen, maar de richting is duidelijk: uit eten is geen uitzondering meer aan de rand van het leven, het is een groeiend deel van hoe een land zich voedt.
Horeca zal het minst beinvloed worden door AI
Hospitality groeit economisch en blijft menselijk werk. Het is dus opvallend hoe hard we proberen het zonder mensen te organiseren. Na bouw en ambacht, gezondheidszorg, en vervolgens persoonlijke dienstverlening zoals kappers en masseurs, veiligheid en nooddiensten, zal de horeca en hospitality het minst beinvloed worden door AI. Onderzoekers van Microsoft presenteerden dit in 2025 aan Wharton University.
Natuurlijk zullen er elementen van zo goed als alle beroepsgroepen door AI beinvloed worden. Bij horeca zal dit vooral in (personeels)planning, forecasting en boekhouding een rol spelen, veelal taken die op dit moment ook al behoorlijk geautomatiseerd zijn.
Hospitality blijft mensenwerk
Deze verschillende mens-tot-mens-sectoren kennen een wat stabieler vooruitzicht dan bijvoorbeeld advocatuur, consultancy en marketing. Opvallend is dat de beroepen die het meest beinvloed lijken te gaan worden door AI nu juist de beroepen zijn die op een hoog maatschappelijk aanzien en op hoge salarissen kunnen rekenen. De coronapandemie heeft laten zien hoe waardevol deze mens-tot-mens-beroepen zijn voor ons welzijn. Juist daarom is de manier waarop we met mensen omgaan in deze sector geen bijzaak.
De economische populariteit komt met een mens-tot-mens-prestatiedruk die eigenaren en leidinggevenden terugkatapulteert naar de jaren tachtig en negentig en moderne gedrags- en omgangsnormen negeert. Hospitality blijft mensenwerk. Dan hoort menselijke waardigheid geen dagspecial te zijn, maar de specialiteit van het huis. Want een sector die leeft van aandacht kan zich best een efficient systeem veroorloven, zolang de gast niet het gevoel krijgt dat hij er zelf een is geworden.
Bekijk de restaurants die we hebben beoordeeld
Thijs Koster
Medeoprichter, My Treats
